Neçə gündür Amerikadayam. Bu ölkədə məni ən çox təsirləndirən şey göydələnlər yox, humanitar sistem oldu.
ABŞ-da xeyriyyəçilik təsadüfi kampaniya deyil. Bu, milli mədəniyyətin bir hissəsidir.
Ölkə üzrə 200-dən çox regional food bank, 60 minə yaxın ərzaq paylama nöqtəsi fəaliyyət göstərir. Hər il milyardlarla yemək porsiyası ehtiyacı olanlara çatdırılır.
Texasda bu sistem daha da genişdir. Hyustonda onlarla məntəqə var.
Royalty Church-in ofisinə getdik.
30–40 maşın növbədə.
İnsan gəlir. Baqajı açır. Böyük karton qutu ərzaq yerləşdirilir.
Heç kim ad soruşmur. Heç kim sənəd istəmir. Heç kim dinini, siyasi baxışını, mənşəyini soruşmur.
Prinsip sadədir:
Ehtiyacın var? Götür.
Ərzağa baxdım: ət, toyuq, balıq, yağ — marketdə satılan normal məhsullar.
Və bunu hər gün edə bilərsən.
Bu nəzarət modeli deyil.
Bu etimad modelidir.
Bizdə niyə mümkün deyil?
Bizdə kasıblara yardım etmək istəyən insanlar da var. Amma çox vaxt xeyriyyəçilik belə şübhə ilə qarşılanır.
Nəzarət var. İcazə var. Qadağa var.
Biz sistemə güvənmədiyimiz üçün hər xeyriyyə işində gizli maraq axtarırıq.
Amma burada gördüyüm sistem açıqdır.
Minlərlə könüllü, kilsə, məscid, qeyri-kommersiya təşkilatı, böyük fondlar — hamısı hüquqi çərçivədə fəaliyyət göstərir.
Burada insanı alçaltmırlar.
Minnət altına salmırlar.
Səni borclu etmirlər.
Əsas fərq
Amerika deyir:
Sənə güvənirəm.
Biz isə çox vaxt deyirik:
Sənə nəzarət etməliyəm.
Amerika ehtiyacı olanı şərtsiz qoruyur.
Biz isə çox vaxt şərt qoyuruq.
Sərt həqiqət
Problem bizim kasıb olmağımız deyil.
Problem bizim sistemimizin insanı güvən üzərində yox, nəzarət üzərində qurmasıdır.
Amerika yad adamı belə məmnun edə bilir.
Azərbaycan isə bəzən öz vətəndaşına insan kimi yaşamaq üçün minimum rahatlıq yaratmaqda çətinlik çəkir.